Noordelijker en dieper II // Further north and deeper II

Gisteravond visten we op het diepste station van de survey: op ongeveer 145 meter diep. Dat betekent dat er ook soorten in de vangst zitten die een voorkeur hebben voor dieper water -en die we dus in de rest van de Noordzee niet zo vaak vangen. Opvallend vaak zijn dat rondvissen, terwijl de survey gericht is op platvissen. De diepere delen van de Noordzee liggen in het noorden, dus het hoeven niet per sé soorten te zijn die alleen in noordelijke wateren voorkomen. Blauwe wijting is bijvoorbeeld een Atlantische vis, met een voorkeur voor dieper water en niet zozeer noordelijke gebieden, waarvan de verspreiding in de paaiperiode vooral ten westen van Ierland ligt (zie http://bluewhitingsurvey.blogspot.com/2022/04/voorlopig-verspreidingskaartjes-blauwe.html). We hebben er vorig jaar ook eentje zuidelijker in de Noordzee gevangen (Beam Trawl Survey: Blauwe wijting en harig mosdiertje // Blue whiting and Electra pilosa).

Yesterday, out last haul was at the deepest survey station: approx. 145 m deep. As a consequence, we also caught some species that prefer deeper water. As the deepest areas of the North Sea are situated in its northern part, it is not easy to distinguish 'northerly species' from 'species that prefer deeper water'. Blue whiting for example is an Atlantic species (deeper water preference) and not necessarily 'northerly species', as its distribution area in the spawning period is mainly west of Ireland (see http://bluewhitingsurvey.blogspot.com/2022/04/voorlopig-verspreidingskaartjes-blauwe.html). We also caught a blue whiting in the BTS in 2021 in the southern (and shallower) North Sea ( Beam Trawl Survey: Blauwe wijting en harig mosdiertje // Blue whiting and Electra pilosa)

vlnr: blauwkeeltje, zilverkabeljauw, blauwe wijting, gaffelkabeljauw, kleine zilversmelt, kever //
left to right: blackbelly rosefish, silvery cod, blue whiting, greater fork-beard, lesser argentine, Norway pout

Op de foto's lijkt het net alsof de blauwe wijting zijn tong uitsteekt. Maar dat is niet waar. Het is de zwemblaas. Normaal gesproken gebruiken vissen hun zwemblaas om in de waterkolom te kunnen zwemmen, maar het orgaan is niet bestand tegen snelle grote verschillen in druk. Het gas in de blaas zet heel snel uit door het snelle verschil in druk tijdens het binnenhalen van het net en de zwemblaas komt door de bek naar buiten.

From the pictures it looks like the blue whiting sticks out its tongue. But it is the swimming bladder, normally used to navigate in the water column. The gas in the bladder expands quickly when the net is hauled in, and the swimming bladder pushes everything away through the mouth of the fish.

boven: blauwkeeltje, onder: blauwe wijting // 
upper: blackbelly rosefish, lower: blue whiting

Vangst van de dag // Catch of the day

We vissen vandaag in de Moray Firth, een gebied aan de Schotse noordoostkust. Ieder jaar vangen we er wel iets bijzonders. Vanmorgen begon het goed, want we vingen een vleet (die je niet bij de vleet vangt) van nog geen 30 cm. Die legden we in een bak zout water om de tijd tussen het sorteren en meten te overbruggen. Vleten zijn grote roggen, die ruim 2.5 meter groot kunnen worden, maar zelden zo groot aangetroffen worden. Een kleine vleet vangen betekent in elk geval dat ze zich kunnen voortplanten. 

Today, we're sampling in the Moray Firth, and area on the Scottish eastcoast. We tend to have an annual 'special survey catch' in that area. This morning, we caught a common skate (which is not common at all) of less than 30 cm. We put it in seawater to bridge the time between sorting the catch and measuring the fish. Common skates can grow up to more than 2.5 meter, but that size is rarely caught. Catching a small common skate at least means that the species is reproducing.

Vleet // Common skate

Na de lunch visten we op het derde station van de dag en plotseling was er grote opwinding. We hadden een heel grote vleet gevangen, van 1 meter 63. Het kostte nogal moeite om het beest te meten (we moesten twee meetplanken achter elkaar leggen), te wegen (de weegschaal kon het gewicht niet aan) en -belangrijker nog- weer fatsoenlijk overboord te zetten. Maar dat lukte. Tussendoor maakten we nog snel even een foto als bewijsmateriaal.

After lunch, we hauled in the catch of the third tow, and suddenly there was a lot of excitement. We caught a large common skate (1.63 m). It took some effort to get it measured (we needed to put two measuring boards next to each other), weighed (it was too heavy for the weight), and, most importantly, to get it safely back into the sea. But, we managed. And we made a quick selfie as proof of the catch. 

vlnr / left to right: Ingeborg, Hans, Ton, Yoeri, Sophie, Sieto
in het midden de vleet // common skate in the centre

Ben je wel wat je naam is? // Does your name explain who you are?

Beesten moeten een naam hebben. Dat is handig wanneer je onderzoek doet naar wat er in zee leeft. Alle beesten (en ook planten) hebben in elk geval een wetenschappelijke naam, gebaseerd op hun plek in de wetenschappelijke indeling van soorten (taxonomie). Vele hebben echter ook een Nederlandse naam. Maar soms is het niet helemaal wat het op basis van een naam lijkt te zijn. De 'zeekat' is geen kat, maar een inktvis, een 'zeemuis' geen muis maar een worm, een 'zeepaard' geen paard maar een vis. Net zomin als een walvis een vis is, want dat is een zoogdier. Maar een walvis hebben we nog niet gezien deze week.

Animals have to have a name. That is practical when monitoring sea life. All animals (and plants) have a scientific name, based on their position in the taxonomic system. Many species also go by a common name (in Dutch even more than in English), but sometimes the marine version is not at all what the terrestrial version would be. For example: a 'sea-mouse' is not a mouse, it is a worm. A 'sea horse' is not a horse, but a fish. The common cuttlefish is not a fish but a mollusc (in Dutch, the common cuttlefish is called "sea cat" -it's no cat either).

zeekat // common cuttlefish

fluwelen zeemuis // sea mouse

kortsnuitzeepaardje // short-snouted seahorse

Noordelijker en dieper I // Further north and deeper I

Gisteren gingen we de grens van 60 meter diepte over. Op de Noordzee betekent dat dat je in een andere wereld terecht komt dan in de ondiepere delen. We visten een half uur, ongeveer op 57°43'NB 4°20'OL en vingen daar niet zozeer veel maar wel grotere vis. Gedeeltelijk is dat 'toevallig', zoals een aantal zwarte koolvissen. Die zwemmen rond in scholen en kunnen makkelijk net boven de boomkor zitten, maar we kunnen ze dus ook net wel vangen. Grotere platvis en zeker schol (24-46 cm) is wel een kenmerk van de noordelijker gebieden.

Yesterday, we crossed the 60 m depth border. In the North Sea, this often means ending up in a different world than in the shallower parts. We fished for 30 minutes at 57°43'N 4°20'E and caught not too much but definitely larger fish than we did before. Partly this was 'accidental', as saithe is not a particular species caught in a beam trawl, but the larger flatfish, especially plaice (24-46 cm) is a characteristic of the deeper areas.  

schol // plaice

achter: griet, tongschar (2), voor: tarbot, schar //
back: brill, lemon sole (2), front: turbot, dab

achter: sterrog, schelvis, voor: zwarte koolvis, kabeljauw //
back: starry ray, haddock, front: saithe, cod

Het eerste deel zit er op // The first part is over

De Nederlandse boomkorsurvey is verdeeld in twee delen: drie weken in het zuidoostelijke deel van de Noordzee en in de Duitse bocht en daarna vier weken verder de Noordzee op. Het eerste deel wordt al uitgevoerd sinds 1985: eerst met onderzoeksvaartuig Isis gedurende vijf weken, tegenwoordig drie weken met onderzoeksschip Tridens. Aan boord van de Isis deden twee onderzoekers het werk en aan boord van de grotere Tridens kunnen vijf of zes mensen het werk uitvoeren, waardoor we uiteindelijk minder tijd op zee zijn. Het tweede deel wordt sinds 1998 uitgevoerd. Om het grote gebied in het tweede deel te kunnen onderzoeken, liggen de visposities verder uit elkaar dan in de eerste drie weken. Het vistuig is grotendeels gelijk, alleen is in de tweede periode een wijdmazige touwconstructie voor het net aanwezig (een 'schotje'), om eventuele stenen niet in het net te laten belanden. Tijdens de eerste drie weken is dat niet nodig omdat in dat gebied de bodem vooral bestaat uit zand.

The Dutch beam trawl survey is divided in two parts: three weeks in the southeastern North Sea and German bight, followed by four weeks in the central and western North Sea. The first part has been conducted since 1985, the second since 1998. The fishing gear is almost the same, but in the last four weeks a flip-up rope is attached to the net, to prevent boulders entering the net. In the first part the area covered mostly consists of sand.

Bemonsterde locaties en de hoeveelheid mosdiertjes op die plekken //
Stations fished and the amount of Electra pilosa in the catch
*=ongeldige trek; met rode cirkel: ongeldigheid veroorzaakt door mosdiertjes //
*=invalid haul; red circle: invalidity caused by E. pilosa

Eén van de soorten met de hoogste aaibaareidsfactor (voor zover die bestaat voor vissen) was de afgelopen weken het kortsnuitzeepaardje (Hippocampus hippocampus). Er gaat veel vis door onze handen, maar van deze soort wordt dan toch vaak een foto gemaakt. Het is ook een mooi beest: zwemt verticaal in plaats van overwegend horizontaal zoals de meeste vissen en met zijn staart kan hij zich vastgrijpen aan zeewier of zeegras. De afgelopen jaren neemt het aantal zeepaardjes in Nederlandse wateren toe, ze spoelen aan op het strand of worden gezien door duikers of vissers.

One of the most cuddly species (if that can apply to fish at all) was the short-snouted seahorese (Hippocampus hippocampus). We catch, sort, and measure quite some fish, but this species ends up on a picture quite often. It is a special animal, as it swims vertically instead of horizontally, and with its tail it can easily grab seaweed or seagrass "when its stormy so they don't get swept away in the currents" as a six-year old explained recently.

Kortsnuitzeepaardje // Short-snouted seahorse

In de afgelopen drie weken werden 53 verschillende vissoorten aangetroffen en ongeveer 70 andere soorten, o.a. krabben en kreeftachtigen (18 soorten), stekelhuidigen (zeesterren e.d.: 6), garnalen, schelpdieren, kwallen, anemonen, hydroidpoliepen, mosdiertjes. Al die beesten zijn gesorteerd, op naam gebracht, geteld voor zover mogelijk en gewogen. Dat levert dus veel informatie op over het leven op en rond de zeebodem.

Over the past weeks, 53 different fish species were caught and approximately 70 other species, i.a. crabs (18 species), echinoderm species (starfish, brittle stars, etc.: 6 species), shrimps, shellfish, jellyfish, anemones, hydrozoans, bryozoans. All those animals have been sorted, identified to the lowest possible taxonomic level, counted when possible, and weighed. A lot of information of the marine life close to the seafloor has been collected.

 

Roggen merken // Tagging rays

In de afgelopen drie weken voorzag Eleanor Greenway op de BTS in totaal vier blonde en gevlekte roggen voor haar PhD-project van Data Storage Tags (DST). De merkjes registreren diepte- en temperatuurgegevens die vervolgens kunnen worden gebruikt om verspreidings- en migratiepatronen van de roggen in de Noordzee te onderzoeken. De tags zijn zo ontworpen dat ze na twee jaar loslaten van de rog ('pop-off') en hun weg naar het strand vinden. Deze tags komen terecht op stranden van Nederland, Denemarken, Frankrijk en de Oost-Britse kust. Als je een tag op het stand vindt, meld dit dan. Je helpt enerzijds het onderzoek en daarnaast verdien je een limited edition T-shirt en een certificaat. Als je een tag vindt, neem dan contact op met Eleanor via elasmo@wur.nl. 

Over the past three BTS weeks Eleanor Greenway has tagged a total of four blonde and spotted rays for her PhD project with Data Storage Tags (DST). The tags record depth and temperature data which can then be used to look into distribution and migration patterns of the rays in the North Sea. After 2 years, these tags are designed to ‘pop-off’ and make their way to the beach. These tags will wash up on beaches around the coast of The Netherlands, Denmark, France and the Eastern British Coast. If you go walking along the beach you may come across one of these tags. Please report it, as you'll contribute to the research, and  you are entitled to a limited edition T-shirt and a certificate. If you find a tag, please contact Eleanor via elasmo@wur.nl.

Gemerkte rog // Tagged ray

Waarom doen we merkonderzoek? Als roofdieren in de Noordzee helpen roggen andere mariene soorten te reguleren via de voedselketen. Door dieper in hun verspreidings- en migratiegedrag te duiken, kunnen we hun ecologische rol beter begrijpen. We kunnen ook ecologisch belangrijke gebieden identificeren, zoals kraamkamergebieden (door jaarlijkse migraties). Met deze informatie kunnen we adviseren over het visserijmanagement dat de soorten ten goede komt en bijdraagt aan een gezond ecosysteem. Meer informatie: https://www.wur.nl/nl/Onderzoek-Resultaten/Onderzoeksinstituten/marine-research/show-marine/Roggen-en-haaien-meer-inzicht-in-overleving-verspreiding-en-migratie.htm   

Why tagging research? As predators in the North Sea, rays help regulate other marine species via the food chain. By diving deeper into their distribution and migration behaviour we can better understand their ecological role. We can also identify ecologically important areas such as nursery areas (through yearly migrations). With this information we can advise management decisions which benefit the species and contribute towards a healthy ecosystem. More information: https://www.wur.nl/nl/Onderzoek-Resultaten/Onderzoeksinstituten/marine-research/show-marine/Roggen-en-haaien-meer-inzicht-in-overleving-verspreiding-en-migratie.htm (Dutch only) 

Eleanor merkt een rog // Eleanor tags a ray

Vrijlaten van een gemerkte rog // Releasing a tagged ray

Hoe het normaal gaat // When all works as it should

Nadat de survey afgelopen maandag weer verder ging, kwamen er weinig geluiden van zee. Dat betekent dat het volgens plan loopt, maar het maakt het voor de blogger aan de wal wat ingewikkeld. Het is echter fijn dat het mooi weer is deze week en dat alleen de allereerste trek van deze week ongeldig moest worden verklaard door een grote hoeveelheid zeesterren. Tot en met gisteren zijn er 47 trekken uitgevoerd. Op een volledige werkdag worden 6, maar vaker 7 trekken per dag gedaan, de eerste komt  's morgens om 8 uur aan boord en de laatste ongeveer 12 uur later. Dan kost het nog 1-2 uur om de vangst te verwerken (sorteren, meten, wegen, en verzamelen van biologische informatie zoals otolieten). 

Last Monday, the survey continued, after a weekend in Scheveningen. Only few messages arrived from sea, mostly functional. It is good that all runs smoothly on board, although it makes blog writing more challenging. The weather is good, and till yesterday 47 hauls have been conducted. On full working days 6, bit more often 7 hauls are processed. The first one comes in at 8 in the morning, the last approx. 12 hours later. After that, 1-2 hours are needed to process the catch (sorting, measuring, weighing, collecting biological information like otoliths).

Schone vangst met veel slangsterren // Clean catch with many Ophiura ophiura

Modderige vangst met zeesterren // Muddy catch with starfish

Voortgang tot en met 11 augustus // Progress till 11 August
stippen: geldige trek, * ongeldig // dots: valid tows, * invalid